هەرێم - ئێران

    هەرێم - ئێران

پەیامی "نێچیرڤان بارزانی" سەرۆکی هەرێمی کوردستان بە بۆنەی کۆچی مامۆستا "محەمەد ڕەزا شەجەریان" لە دەزگاکانی ڕاگەیاندنی ئێران و دنیادا ڕەنگدانەوەی بەربڵاویی هەبوو.

 

پەیامی پرسەنامەی "نێچیرڤان بارزانی" سەرۆکی هەرێمی کوردستان بە بۆنەی کۆچی مامۆستا "محەمەد ڕەزا شەجەریان" گۆرانیبێژی ناوداریی ئێرانی لە دەزگاکانی ڕاگەیاندنی ئێران و دنیادا ڕەنگدانەوەی یەکجار زۆریی بەدواوە بوو، لەوانە: ئاژانسی "یۆرۆ نیووز" Euro News ئەورووپا، تەلەڤیزیۆنی "بی.بی.سی" BBC، ئاژانسی "دەیچێ وەلە" Deutsche Welle لە ئەڵمانیا، "رادیۆ فەردا" Radio Farda لە پڕاگ، هەروەها لە ئاژانسەکان و دەزگاکانی دیکەی ئێران، لەوانە: "ئیسنا" ISNA، "ئیرنا" IRNA، "ئیلنا" ILNA، "مێهر" MEHR، "بۆڕنا" BORNA، "ئیسکا نیووز" ISCA NEWS، "تەسنیم" TASNIM، "تابناک" Tabnak، "ئافتاب نیووز" Aftab News، "انتخاب" Entekhab، "ئیمنا" IMNA، رۆژنامەی "ئێران"، رۆژنامەی "جەوان"، رۆژنامەی "ئیتلاعات"، رۆژنامەی "ئافتاب یەزد"، رۆژنامەی "هەمدێڵی" Hamdeli، "موسیقی ما" Musice Ma، "خەبەر ویژە" Khabare Vije، "موسیقی ایرانیان" Musice Iranian، "خەبەر فەوری" Khabar Foori، "رووز" Rouz، "جەوان ئۆنلاین" Javan Online، "رۆکنا" Rokna، "ئاغای خەبەر" Aghaye Khabar، "تەقریب" Taghrib، "ئاخەرین خەبەر" Akharin Khabar، "سەرپووش" Sar Poosh، "رادیۆ مێهرێگان" Radio Mehregan، ماڵپەڕیی "جامعە ئیدەئال" Jameh Ideal، "بۆکان ئۆنلاین" Bokan Online، "شوعار ساڵ" Shoare Sal، "تەدبیر و ئومید" Tadbir va Omid، "بەهەشت" Behdasht، "خەبەربان" Khabarban، "ساحێب خەبەر" Saheb Khabar، "ئێکۆمی" The-Economy، "هفتمین موج" Haftomin Mowj، "لوڕ ئۆنلاین" Lor-Online، "سوور پرێس" Soor Press، "55 ئۆنلاین" 55 Online، "جەوان نیووز" Javanan News، "گۆستەرێش نیووز" Gostaresh News، "پۆرسێمان" Porseman، "خواندنیها" Khaandaniha، "روخداد" Rokhdad، "ئارمانێین" Armanin، "عەسری خەبەر" Asr Khabar، "تێلێکس ایران" Telex Iran، "ئەخبار تازە" Akhbare Tazeh، "کورد پرێس" Kurd Press، "ایران تاپ نیووز" Iran Top News، "خەبیر نیووز" Khabir News و ... .

پاش ئەوەی هێرشی موشەكی كرایە سەر چەند ناوچەیەكی نزیك لە فڕۆكەخانەی نێودەوڵەتیی هەولێر و گومانەكان ڕوو بە گروپەكانی سەر بە ئێران بوون، نوێنەری حکومەتی هەرێم لە تاران ڕەتیدەکاتەوە کە لەم کاتەدا ئێران دەست ببات بۆ هێرشکردنە سەر هەرێمی کوردستان.

نازم دەباغ، نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە وڵاتی ئێران بە تۆڕی میدیایی ئێستای وت، "ئێران لەم كاتەدا گومانەکان لەسەر خۆی زیاد ناکات، پێشتریش لە سەردانی فوئاد حسێن، وەزیری دەرەوەی عێراق بۆ تاران، کۆماری ئیسلامی ئێران جەختی لەوەکردووەتەوە کە دەستیان لەو هێرشانەدا نییە، سەرکۆنەی هیرشەکانی سەر نوێنەرایەتی و سەرجەم باڵیۆزخانەکان دەکات لە بەغداد".

نوێنەرەكەی حكومەتی هەرێم لە تاران وتیشی، "ئێران لەم کاتەدا بە ئاڕاستەکردنی موشەک بۆ هەولێر گومانەکان لەسەر خۆی زیاد ناکات، جگە لەوەی کە لە ئێستادا پەیوەندییەکانی نێوان هەرێم و کۆماری ئیسلامی لە باشترین ئاستدان".

دەباغ ئاماژەی بەوەشکرد، موشەکەکان پەرتەوازە بوون و ئامانجەکانیان نەپێکاوە جگە لەوەش زانیارییەکان باسلەوەدەکەن، لە موسڵەوە ئاڕاستەکراون، هەمیشە کاتێک نزیکبوونەوە لەنێوان عێراق و ئێران هەبووە ئەمجۆرە ئاڵۆزییانە دروستکراون و ئێرانی پێ تۆمەتبار کراون.

"ئێران بیەوێت هێرش بکاتە سەر نوێنەرایەتی و کونسوڵخانەکان هاوشێوەی ئەو هێرشانە دەیکات کە پێشتر بۆ سەر بارەگای حزبی دیموکرات لە هەرێمی کوردستان ئەنجامیدا، ئێران لەم کاتەدا بە کۆمەڵێک موشەک کە ئامانج نەپێکێت گومانەکان لەسەر خۆی زیاترناکات"، نازم دەباغ وای وت.

شەوی ڕابردوو چوارشەممە 30ی ئەیلول، لە کاتژمێر 8:30 بە کاتی هەولێر، شەش موشەک ئاڕاستەی فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتیی هەولێر کران، لە کاردانەوەی ئەو هێرشانەشدا مەسرور بارزانی، سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان ڕایگەیاند، "حکومەتی هەرێم لێبوردە نابێت بەرامبەر هەر هەوڵێک بۆ تێکدانی سەقامگیریی کوردستان و وەڵامی تووندی دەبێت".

لە کاردانەوەکانی ئەو هێرشانەدا وەزارەتی ناوخۆی هەرێمی کوردستانیش ڕایگەیاند، "هێرشەکان لە ناوچەیەکی ژێردەسەڵاتی لیوای 30ی حەشدی شەعبی ئەنجامدراون".

https://esta.krd/news.aspx?id=9789&mapid=1

دیدار نیووز ـ مێهدی ئەڵماسی: هاوکاری ئێران لەگەڵ دوو ڕێکخراوەی سەرەکی کوردستانی عێراق (پارتی دیموکرات و یەکێتی نیشتمانی)، مێژوویەکی دوورودرێژی هەیە و بۆ پێش شۆڕشی ئێران دەگەڕێتەوە. دوای شۆڕشیش ئەم هاوکارییە درێژەی هەبوو. دوای ڕووخانی ڕژێمی سەدام حسێن و بە فەرمی ناساندنی هەرێمی کوردستان لە یاسای بنەڕەتی عێراقدا، هاوکارییەکانی ئێران و هەرێمی کوردستانی عێراق چووە قۆناغێکی نوێوە و بە بوونی هەڵکێش و داکێشی زۆر، هەروا بەردەوام درێژەی بووە.    

 

"نازم دەباغ" نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران، لە وتووێژ لەگەڵ پەیامنێری "دیدار" بە وردیی باسی دوایین باروودۆخی هەرێم و هاوکارییە ئابووریی، سیاسی و ئەمنییەکانی لەگەڵ ئێران کرد کە دەقی تەواویی چاوپێکەوتنەکە لە خوارەوە دەخوێننەوە:

 

یەکێک لە مەسەلە و کێشمەکێشەکانی بەردەوامی نێوان دەوڵەتی ناوەندی عێراق و دەوڵەتی هەرێمی کوردستانی عێراق کە لە سەردەمی دەوڵەتی نووری مالکی توندی بەخۆیەوە بینی و لە دەوڵەتەکانی دواتریشدا درێژەی هەبوو، لەوانە: مەسەلەی پێدانی میزانییەی هەرێم و بەشی دەوڵەتی هەرێم لە فرۆشی نەوتی عێراق بوو. بەڵام وادیارە لە دوو ساڵی ڕابردوودا ئەم بابەتە لاوازتر بووە. لانی کەم لە ناو هەواڵەکاندا، کەمتر گرینگی پێدەدرێت. ئایا ئەم ناکۆکییە چارەسەر بووە یا کەمتر لە دەزگاکانی ڕاگەیاندندا باسی لێوەدەکرێت؟

نا، چارەسەر نەبووە. یەکێک لە گرینگترین ناکۆکییە گەورەکان کە لەگەڵ حکومەتی ناوەندی عێراق هەمانە هەر ئەم بابەتی میزانییە و پێدانی بەشە نەوتی هەرێمی کوردستانە. ئەم مەسەلەیە چارەسەر نەبووە و هەموو کات دانووستانەکان درێژەی هەیە. لە دانووستانەکاندا بەم دوایانە خراوەتەڕوو کە هەرێمی کوردستانی عێراق، لەو شوێنەی کە نەوت بەرهەم دێنێت دەبێت ڕۆژانە 250 هەزار بەرمیل بە دەوڵەتی ناوەندی بدات و لە بەرانبەردا دەوڵەتی ناوەندیش میزانییەک بۆ هەرێمی کوردستان لەبەرچاوبگرێت تاکوو حکومەتی هەرێمیش بتوانێت مووچەی کارمەندەکان و هێزەکانی پێشمەرگە بدات. کارمەندانی هەرێمی کوردستان و هێزەکانی پێشمەرگە لە ساڵی 2020 تەنیا سێ مانگ مووچەیان وەرگرتووە.

 

باروودۆخی هاوکارییە ئابوورییەکانی هەرێمی کوردستان لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ بە چ شێوەیەک دەبێت؟ بۆچی هاوکارییە ئابوورییەکانی هەرێمی کوردستان لەگەڵ تورکیا لە ئێران زیاترە؟

لە ئێستادا هاوکارییەکانی ئێمە لەگەڵ ئێران، زۆر باشە و ڕۆژانە سەدان بارهەڵگر لە سنوورەکانمانەوە هاتووچۆ دەکەن. هاوکارییەکانی ئێمە لەگەڵ کۆمپانیا تورکییەکان لە بواری بیناسازی و نوێژەنکردنەوەی هەرێم لە ئێران زیاترە. ئەوەش هۆی خۆی هەیە، یەکەم ئەوەیە کە کوالیتەی کاری کۆمپانیا تورکییەکان بە بەراورد لەگەڵ کۆمپانیا ئێرانییەکان ئاستیان بەرزترە. دووهەم مەسەلە ئەوەیە کە گرفت دێنێتە پێشێ بابەتی هەڵکشان و دابەزینی نرخی دولار لە ئێرانە کە ئیمکانی پلانداڕێژی لەناودەبات. دولار لە 3 هەزار تمەنەوە گەیشتۆتە 30 هەزار تمەن. خاڵێکی دیکە ئەوەیە کە ئازادیی ئابووری لە تورکیا و لوبنان و ئەردەن و عەڕەبستانی سعوودی و ئیماڕات بوونی هەیە، بەڵام لە ئێران بوونی نییە.

 

کەوایە دەفەرموون بەرەوپێشچوونی هاوکارییە ئابوورییەکانی هەرێمی کوردستان لەگەڵ وڵاتانی ناوچەکە و لاوازبوونی ڕۆڵی ئێران، هۆی سیاسی نییە و بە پێی مەنتیقی ئابوورییە؟ 

ئێمە لەگەڵ ئێران 423 کیلۆمەتر سنووری هاوبەشمان هەیە و گرینگییەکی تایبەت بە هاوکارییە ئابوورییەکان لەگەڵ ئێران دەدەین و بێگۆمان پەیوەندییەکانی نێوان دوو لایەن دەبێت بەهێزبکرێت. یەکێک لەو هۆیانەی کە بۆتە کەمبوونەوەی ئاڵووگۆڕیی تیجاری، بابەتی کۆڕۆنا بووە. هەڵبەت یەکێک لە جیاوازییە گرینگەکانی نێوان چالاکییەکانی تورکیا و ئێران لە هەرێمی کوردستان کە بوونی هەیە ئەویش ئەوەیە کە ڕوانینی ئێران بۆ ئامادەبوون لە هەرێم زیاتر ئەمنییە و نە ئابووری. بە پێچەوانەوە تورکیا، زیاتر ڕوانینی ئابوورییە. دەرئەنجامی جیاوازیی ئەم دوو ڕوانینە هەر لە کردەوەدا ڕوون و ئاشکرایە.

 

باروودۆخی ئابووری خودی هەرێمی کوردستانی عێراق لە ئێستادا چۆنە؟ 

 

قەیرانمان هەیە. کاتێک میزانییە نەبێت، مووچەی کارمەندەکان نادرێت، بازاڕێش بوونی نابێت.

ساڵانی ڕابردوو بەرپرسانی هەرێم جەختیان دەکردەوە کە هەرێمی کوردستانی عێراق ناوچەیەکی سەربەستی ئابوورییە و باسی هەولێریان دەکرد کە ناوچەیەکی وەکوو دوبەیی لێبێت. زۆربەی پڕۆژەکانی بیناسازیش لە هەرێم پێناسە کراوە و نیوە کارە ماونەتەوە. ئایا ئەو داوایە بەرزە فڕیی نەبوو؟ 

نا، بەرزە فڕیی نەبوو، گرفتێک کە هاتە پێشێ، مەسەلەی بەڕێوەچوونی ڕیفڕاندۆم لە هەرێمی کوردستان بوو. دوای ڕیفڕاندۆم، گوشارەکان لەوانە: گوشاری ئابووریی بەسەر هەرێمدا توندتر بوو تاکوو هەرێم نەتوانێت ببێتە دەوڵەتێکی سەربەخۆ. هەر کەسێک کە لە هەرێم پڕۆژەی هەبوو، چ عەڕەب، چ تورک و چ ئێرانی، هەموویان پاشەکشێیان کرد. بەرنامەکانی ئێمە لە بواریی ئابووریدا بەرزە فڕانە نەبوو. من بۆخۆم زۆرجار لەگەڵ هاوڕێیانی کۆماری ئیسلامی دەمگوت ئەو کارەی کە لە دوبەی ئەنجامی دەدەن، بەشێکیشی لە هەرێمی کوردستان ئەنجام بدەن. بەڵام کارێکیان لە هەرێمی کوردستان نەکرد. شایە بیریان لەوە دەکردەوە ئەگەر سەرمایەکانیان خستەگڕ، هەرێم بەهێز دەبێت و ئەوە جێگای مەترسییە.     

 

ئایا هەرێمی کوردستانی عێراق دەتوانێت ئەرخەیانییەک بە وڵاتانی دراوسێکەی بدات کە بەهێزبوونی هەریم، مەترسییەک بۆ ئەوان نابێت؟ هەر ئێستاکە بەشێک لە گرووپە کوردە ئێرانییەکان بە فەرمی سەرقاڵی چالاکین. ئایا دەوڵەتی هەرێم ئەم گرووپانەی لە کۆنتڕۆڵی خۆیدا کە دژی ئێران نەبێتە هەڕەشە؟

ئەم گرووپانە گرفتێک نین. مەگەر تورکیاش هەر ئەو کێشەیەی نییە؟ مەگەر لە شوێنەکانی دیکەش نییە؟ ئەم گرووپانە لە ژێر کۆنتڕۆڵدان و تا ئێستا نەیانتوانیوە کارێکی ئەوتۆ لە ئێران ئەنجام بدەن. بۆچی نەیانتوانیوە لە ئێران کارێک بکەن؟ چونکە ئێمە کۆنتڕۆڵمان کردوون. 

لە سەردەومی سەدام، ڕێکخراوەی موجاهیدینی خەلق (مونافقین) لە ئێران سەقامگیربوون، من ئەوکات ئەندامی مەکتەبی سیاسی یەکێتی نیشتمانی کوردستانی عێراق و بەرپرسی پەیوەندییەکانی یەکێتی لەگەڵ ئێران بووم. ئێمە ئەوکات بە ڕێکخراوەی موجاهیدینی خەلقمان ڕاگەیاند کە دەبێت ناوچەی ژێر کۆنتڕۆڵی یەکێتی نیشتمانی بەجێبهێڵن. دوای ئەو ڕاگەیەندراوە، یەکێک لە بەرپرسانی ڕێکخراوەی موجاهیدینی خەلق هاتە لای من و گوتی بۆچی ئێمە دەبێت ئێرە بە جێبهێڵین؟ گوتم ئێمە لەگەڵ ئێران، ڕێککەوتووین و چونکە نامانەوێت دژی ئێوە هێرشی چەکداریی بکەین، بە خۆشی دەمانەوێت کە ئێرە چۆڵ بکەن. گوتی چۆڵی ناکەین. گوتم ئەگینا ناچارین هێز بێنین و دەرتان بکەین. ئەو نوێنەرەی ڕێکخراوەی موجاهیدینی خەلق گوتی بە جیاتی کۆماری ئیسلامی لەگەڵ ئێمە ڕێکبکەون، چونکە داهاتووی ئێران لە دەستی ئێمەدایە! هەڵبەت دەرئەنجامەکەی ڕوونە و ئەوان ناچاربوون کە ناوچەکەی ژێر کۆنتڕۆڵی ئێمە چۆڵ بکەن. 

 

بۆ زانیاریی زیاتر:

 https://www.didarnews.ir/fa/news/71942/نماینده-سازمان-مجاهدین-خلق-منافقین-گفت-به-جای-جمهوری-اسلامی-با-ما-توافق-کنید

 

پایگاه خبری تحلیلی دیدارنیوز (https://www.didarnews.ir/fa/news/71942/%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%AE%D9%84%D9%82-%D9%85%D9%86%D8%A7%D9%81%D9%82%DB%8C%D9%86-%DA%AF%D9%81%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D8%A7-%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%81%D9%82-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D8%AF)

نماینده سازمان مجاهدین خلق (منافقین) گفت به جای جمهوری اسلامی با ما توافق کنید!

"نازم دەباغ" نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران بە ئاماژە بە سەردانی ڕۆژی یەکشەمەی "محەمەد جەواد زەریف" وەزیری دەرەوەی ئێران بۆ هەولێر و چاوپێکەوتن لەگەڵ هەندێک لە بەرپرسانی هەرێمی کوردستان گوتی: ئێران و هەرێمی کوردستان، پێویستیان بە هاوکاریی هەمە لایەنە لە بوارەکانی ئابووری، سیاسی و تەندروستی لەگەڵ یەکتریدا هەیە.  

 

"نازم دەباغ" لە وتووێژ لەگەڵ ئاژانسی هه‌واڵنێری "ئیسنا" گوتی: ئەوەی کە بەڕێز زەریف دوای سەردانی بەغداد بەرەو هەرێمی کوردستان بەڕێکەوت، پەیامی زۆر گرینگی هەیە، لەوانە: لە چوارچێوەی یاسای بنەڕەتی عێراق، هەرێمی کوردستان دەتوانێت پەیوەندییەکی باشی لەگەڵ دراوسێکاندا هەبێت. لە لایەکی دیکەشەوە ئەم بابەتە پێگەی هەرێمی کوردستان لە سیاسەتی دەرەوەی کۆماری ئیسلامی ئێراندا دەردەخات.

 

نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران بە ئاماژە بەوەی کە لە دیدارەکانی زەریف لەگەڵ بەرپرسانی هەرێمی کوردستان، دوو لایەن لەسەر بەهێزکردنی پەیوەندییەکان و هەروەها پەرەپێدانی هاوکارییەکان جەختیان کردەوە، گوتی: ئێران و هەرێمی کوردستان لە چوارچێوەی یاسای بنەڕەتی عێراق، پێویستییان بە هاوکاریی هەمە لایەنە لە بوارەکانی ئابووری و سیاسی لەگەڵ یەکتریدا هەیە و هاوکارییە تەندروستییەکانیش بە لەبەرچاوگرتنی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆڕۆنا گرینگییەکی تایبەتی لە خۆگرتووە.

 

دەباغ لە درێژەی قسەکانیدا گوتی: جۆری پێشوازیی بەرپرسانی هەرێمی کوردستان لە بەڕێز زەریف، جەختکردنەوەیەک بوو لەسەر گرینگی بەهێزکردنی پەیوەندییەکان لەگەڵ کۆماری ئیسلامی ئێران و ئەوەی کە هەرێمی کوردستان، ڕۆڵی پۆزێتیڤ و مرۆڤدۆستانەی ئێران بۆ یارمەتیدانی ئەم ناوچەیە هیچ کاتێک لە یاد ناکات.   

 

لینکی هەواڵ:

https://www.isna.ir/news/99043022259/تحلیل-نماینده-اقلیم-کردستان-عراق-در-تهران-از-سفر-ظریف-به-اربیل

"نازم دەباغ" نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران بە ئاماژە بەوەی کە ئەگەر پشتیوانییەکانی ئێران لە کوردەکان نەبوایە شایەد کۆمەڵکوژی سەدام لە بیردەچۆوە، گوتی: ئەو چاوەڕانییە بوونی هەیە کە تاوانەکانی سەدام لە ناوەند و دادگا ناوخۆیی و نێودەوڵەتییەکان مەحکووم بکرێت و ئەو کەسانەی کە ئەنفالیان ئەنجامدا دادگایی بکرێن.

 

بە پێی ڕاپۆڕتی گرووپی نێودەوڵەتی ئاژانسی "ئانا"، ڕژێمی بەعسی عێراق لە ساڵی 1988 بە دەستووری ڕاستەخۆی سەدامی دیکتاتۆڕ و لە 8 قۆناغی جیاوازدا عەمەلیاتی کۆمەڵکوژی ناسراو بە "ئەنفال"ی دەست پێکرد؛ پڕۆسەیەکی بەربڵاو کە بە مەبەستی کۆمەڵکوژی کوردەکان ئەنجامدرا.

 

لەم جینایەتە دژە مرۆڤانەیەدا زیاتر لە 182 هەزار کەس لەو ناوچانەی کە دانیشتووانی کوردن بە شێوازێکی دڕندانە کوژران، لە گۆڕە بە کۆمەڵەکاندا شاردرانەوە و هەروەها لە چارەنووسی دەیان هەزار کەس لە قوربانیانی ئەم کۆمەڵکوژییە زانیارییەک لەبەر دەستدا نییە. بێجگە لەوە، بە هەزاران گوندی کوردستانی عێراق وێران کران و لە نەخشەی جوگرافی ناوچەکە سڕدرانەوە و تا ئێستا زۆربەی گۆڕە بە کۆمەڵەکان لە ناوچە جۆراوجۆرەکانی عێراق و هەرێمی کوردستان بیندراوەتەوە کە ئاسەواری تەرمی ئەنفالکراوەکانی تێدا بووە. 

 

دەبێت ئەو کەسانەی کە ئەنفالیان ئەنجامدا دادگایی بکرێن 

 

"نازم دەباغ" نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران لە وتووێژ لەگەڵ پەیامنێری بەشی ڕۆژئاوای ئاسیا و میحوەری خۆڕاگری گرووپی نێودەوڵەتی ئاژانسی هەواڵنێری "ئانا" گوتی: نزیکەی 32 ساڵ بەسەر کۆمەڵکوژی کوردەکان بە دەستی ڕژێمی بەعسی سەدام تێدەپەڕێت و ئەو چاوەڕانییە بوونی هەیە کە تاوانەکانی سەدام لە ناوەند و دادگا ناوخۆیی و نێودەوڵەتییەکان مەحکووم بکرێت و پاشان ئەو کەس و لایەنانەی کە تاوانی ئەنفالیان ئەنجامدا دادگایی بکرێن.

 

ئەو لە درێژەی قسەکانیدا ڕایگەیاند: تا ئێستا هیچ قەرەبوویەک لە لایەن دەوڵەتی عێراقەوە بە کوردەوکان نەدراوە و دەوڵەتە جۆراوجۆرەکان تەنیا وەعدی بەدواداچوونیان بۆ قەرەبووکردنەوە و دۆسیەی کۆمەڵکوژیان بە خەڵکی کورد داوە و بیرەوەریی جینایەتەی گەورەی سەدام لە دژی کوردەکان کە ئەنجامیدا، یەگجار دڵتەزێنە، بەڵام بەرپرسانی عێراقی زۆر جار لەسەر مافە ڕەواکانی کوردەکانی عێراق بە تایبەت لە بابەتی ئەنفالدا جەختیان کردۆتەوە.

 

"نازم دەباغ" لە بەشێکی دیکەی قسەکانیدا گوتی: کوردەکان بە شوێن وەرگرتنی غەرامەی ئابوورییەوە نین و پارە بۆیان گرینگ نییە. بابەتی سەرەکی ئەوەیە کە بۆ کوردەکان لە لایەنی نەتەوایەتییەوە گرینگە و بەغدا دەبێت ئاگای لە باروودۆخی بنەماڵەی ئەنفالکراوەکان بێت.

 

نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە ئێران بە ئاماژە بەوەی کە لە تاوانی ئەنفالدا 185 هەزار ژن، پیاو، منداڵ و گەنج کوژران و لە بۆردوومانی کیمیابارانی هەڵەبجەشدا نزیکەی 5 هەزار کەس شەهید و 10 هەزار کەسیش بریندار بوون، گوتی: کۆماری ئێسلامی ئێران چ لە لایەنی ئابووری و چ لە لایەنی مەعنەوییەوە یارمەتییەکی زۆری کوردەکانی داوە و لە هیچ یارمەتییەک چاوپۆشی نەکردووە. ئێران لە حاڵێکدا کە کوردەکان ئاوارەبوون، پەنای بەواندا و پشتیوانی لێکردن.

 

گوتیشی: کۆماری ئێسلامی ئێران لە لایەنی ڕاگەیاندنەوە ڕێژە و بەربڵاویی کارەساتی کۆمەڵکوژی ئەنفالی ئاشکرا کرد و ئەگەر پشتیوانی دەزگاکانی ڕاگەیاندن نەبوایە شایەد کۆمەڵکوژی سەدام لە بیردەچۆوە و دەنگی کوردەکان بە گوێی خەڵکی جیهان نەدەگەیشت.

 

لینکی هەواڵ:

https://ana.ir/fa/news/33/483510/حمایت‌های-ایران-نبود-شاید-نسل‌کشی-صدام-فراموش-می‌شد-لزوم-محاکمه-مسببان-فاجعه-انفال

پەڕەى 1 لەکۆى 34 پەڕەدا

دوایین هەواڵەکان

هەواڵی زیاتر لە تویتەر

راپۆرتە پڕ بینەرەکان

حالت های رنگی