نازم ده‌باغ: دڵنیانیم نه‌وتی كه‌ركوك بۆ ئێران راگیراوه‌ یان نا

دواڕۆژ، سامان قوبادى ئه‌سته‌مه‌ له‌م قۆناغه‌دا ئه‌و بازرگانانه‌ى هه‌رێمی كوردستان پاره‌یان له‌ ئێران هه‌یه‌ بتوانن وه‌ریبگرنه‌وه‌ وه‌ك ئه‌وه‌ى نازم ده‌باغ، نوێنه‌رى حكومه‌تى هه‌رێم له‌ تاران له‌چاوپێكه‌وتنێكی دواڕۆژدا رایده‌گه‌یه‌نێت و ده‌شڵێت: "دڵنیانیم هه‌نارده‌ی نه‌وتی كه‌ركوك بۆ ئێران راگیراوه‌ یان نا".

دواڕۆژ: پاش چه‌ند مانگێگ له‌ جێبه‌جێكردنى قۆناغى دووه‌مى گه‌مارۆكانى سه‌ر ئێران، ئه‌و وڵاته‌ له‌ رووى ئابورییه‌وه‌ به‌رگه‌ ده‌گرێت؟ نازم ده‌باغ: كۆمارى ئیسلامى ئێران تاقیكردنه‌وه‌ى له‌ رابردوو وه‌رگرتووه‌، چه‌ند ساڵێك به‌ر له‌ ئێستا هه‌موو دنیا گه‌مارۆیان خسته‌سه‌ر و توانى خۆى به‌ڕێوه‌به‌رێت، دواى رێككه‌وتنى (پێنج+یه‌ك) له‌مڕۆدا هه‌موو وڵاتانى جیهان ئه‌گه‌ر پشتیوانى نه‌كه‌ن دوژمنى نین، جگه‌ له‌ ئه‌مریكا و چه‌ند وڵاتێكى تر، گه‌لى ئێران ئێرانچێتى ده‌كه‌ن، به‌واتاى ئه‌وه‌ى وڵاتى خۆیان خۆشده‌وێت و خۆڕاگرن، به‌ڵام له‌هه‌مانكاتدا گه‌مارۆكه‌ گاریگه‌ریى خراپى هه‌بووه‌ له‌سه‌ر ئه‌م وڵاته‌، پشتیوانیكردنى ئه‌وروپا و چین و یابان له‌و رێككه‌وتنه‌ى باسكرا و به‌رده‌وامى بازرگانیكردن له‌گه‌ڵ ئێران، هۆكارێكه‌ بۆ ئه‌وه‌ى كه‌ له‌سه‌رپێى خۆى بوه‌ستێت، پێموایه‌ ئێران به‌رگه‌ى ئه‌م گه‌مارۆیه‌ ده‌گرێت، ئه‌گه‌ر بۆ مایه‌وه‌یه‌كى درێژیش بێت.

دواڕۆژ: كاریگه‌ریى گه‌مارۆكه‌ تاچه‌ند ئاڵوگۆڕى بازرگانى نێوان هه‌رێم و ئێرانى لاواز كردووه‌؟ نازم ده‌باغ: ئاڵوگۆڕى بازرگانى سست كردووه‌، به‌تایبه‌ت به‌هۆى مه‌ترسى بازرگانه‌كانى هه‌رێم له‌ به‌رزبوونه‌وه‌ و دابه‌زینى نرخى دۆلار، به‌هۆى ئه‌و بارودۆخه‌ى تێیكه‌وتووه‌، ئێران هه‌ندێك له‌و مه‌واده‌ سه‌ره‌تاییانه‌ى به‌ دۆلار هاورده‌ى ده‌كرد و به‌رهه‌مى ترى لێدروست ده‌كرد نرخه‌كانیان به‌رێژه‌ى به‌رچاو به‌رزبووه‌ته‌وه‌، هاوكات رێگه‌نادات به‌ رۆیشتنه‌ ده‌ره‌وه‌ى هه‌ندێك پێداویستى وه‌ك ده‌رمان، چونكه‌ به‌شى خۆى ناكات، به‌وهۆیه‌وه‌ دابینكردنى پێداوییستیه‌كانى هه‌رێم له‌رێگه‌ى ئێرانه‌وه‌ كه‌میكردووه‌، بۆیه‌ ئێستا بازرگانانى كوردستان كه‌متر روو له‌ ئێران ده‌كه‌ن و ئاراسته‌ى بازرگانییان گۆڕیوه‌.

دواڕۆژ: ئه‌ی قۆناغى دووه‌مى گه‌مارۆكه‌، ئابورى ئه‌و وڵاته‌ى به‌ره‌و كوێ بردووه‌؟ تاچه‌ند یه‌ده‌گى دۆلار له‌و وڵاته‌ كه‌میكردووه‌؟ نازم ده‌باغ: ره‌نگدانه‌وه‌ى خراپى هه‌بووه‌ له‌سه‌ر دۆخى ئه‌م وڵاته‌، هه‌روه‌ها گرانبوونى نرخى كاڵاكان به‌شێوه‌یه‌كى به‌رچاو، هاوكات سه‌ختبوونى هێنانى پێداویستییه‌كان له‌ ده‌ره‌وه‌، له‌چه‌ند رۆژى رابردوودا به‌ریتانیا و فره‌نسا و ئه‌ڵمانیا چه‌ند رێكارێكیان ده‌ستنیشانكردووه‌ تا پێداویستییه‌كانى وه‌ك ده‌رمان و خۆراك بۆ ئێران دابینبكه‌ن.

دواڕۆژ: سیاسه‌تى ئێران بۆ داهاتوو چۆن ده‌بێت؟ ئه‌و وڵاتانه‌ كامانه‌ن پشتى ئێرانیان گرتووه‌؟ نازم ده‌باغ: هه‌نگاوه‌كانى ئێران بۆ ئه‌وه‌یه‌ پارێزگارى له‌ رێككه‌وتنى (پێنج+یه‌ك) بكات و پابه‌به‌ندى خۆی نیشانداوه‌، ئه‌مه‌ش ئاسانكارییه‌ بۆ ئه‌وه‌ى له‌گه‌ڵ دنیاى ده‌ره‌وه‌ په‌یوه‌ندییه‌كانى رانه‌گرێت، به‌ڵكو باشترى بكات، جگه‌ له‌وه‌ هه‌نگاوى تر ده‌هاوێت بۆ چاككردنى نرخى تمه‌ن به‌رامبه‌ر به‌ دۆلار، هه‌روه‌ها دابینكردنى پێداویستییه‌كان، وه‌كو بینیمان نرخى دۆلارى ئه‌مریكى گه‌یشته‌ 17 هه‌زار تمه‌ن، ئێستا له‌نێوان 10 بۆ 11 هه‌زار تمه‌ندایه‌، ئێران به‌هاى دۆلار به‌رامبه‌ر به‌ تمه‌ن داده‌به‌زێنێت له‌و نرخه‌ى كه‌ هه‌یه‌تى.

دواڕۆژ: رێككه‌وتنێك له‌نێوان بانكى ناوه‌ندى عێراق و ئێراندا كراوه‌، ورده‌كارییه‌كه‌ى چییه‌، تا چه‌ند بازرگانانى هه‌رێم به‌رژه‌وه‌ندییان تێدا هه‌یه‌؟ نازم ده‌باغ: هه‌ر رێككه‌وتنێكى ئابورى له‌نێوان ئه‌م دوو وڵاته‌ سوودى بۆ هه‌رێم ده‌بێت، عێراق بڕیارده‌دات له‌شێوه‌ى پابه‌ندبوونى به‌و گه‌مارۆ ئابورییه‌ى كه‌ له‌سه‌ر ئێران هه‌یه‌ و هه‌رێم-یش له‌م چوارچێوه‌یه‌دایه‌، ئه‌و رێككه‌وتنه‌ بۆ ئه‌و قه‌رزه‌ كۆنانه‌یه‌ كه‌ نزیكه‌ى دوو ملیار دۆلار لاى حكومه‌تى عێراقه‌، هه‌روه‌ها ئه‌و پارانه‌ى كه‌ تائێستا لاى عێراقه‌ و نه‌دراوه‌ به‌ ئێران، به‌غدا به‌چه‌ند جارێك ئه‌م قه‌رزه‌ ده‌داته‌وه‌، بانكى ناوه‌ندى به‌غدا پابه‌ندى نیشانداوه‌.

دواڕۆژ: ماوه‌یه‌كى زۆره‌ بازرگانانى هه‌رێم پاره‌یان لاى بانك و بازرگانانى ئێرانه‌ به‌هۆى گه‌مارۆكه‌وه‌ نه‌توانراوه‌ وه‌ربگیرێته‌وه‌، پێده‌چێت ئه‌م پارانه‌ بگه‌ڕێندرێنه‌وه‌؟ نازم ده‌باغ: ته‌نها بازرگانى هه‌رێم نین، به‌ڵكو هه‌موو عێراقه‌، پاره‌كانیان له‌ بانكه‌كانى ئێراندایه‌، ئه‌مه‌ش له‌چوارچێوه‌ى ئه‌و رێككه‌وتنه‌ى له‌نێوان هه‌ردولادا هه‌یه‌، ئه‌گه‌ر پێویست بكات ده‌بێت له‌رێگه‌ى دادگاكانى ئێران و عێراق و هه‌رێمى كوردستانه‌وه‌ بڕیارى له‌سه‌ر بدرێت، تائێستا له‌لایه‌ن هه‌ولێر و به‌غداوه‌ به‌ره‌سمى كارى له‌سه‌ر نه‌كراوه‌، ته‌نیا له‌رێگه‌ى شه‌خسیه‌وه‌ بووه‌، ئاڵوگۆڕى پاره‌كان له‌رێگه‌ى سه‌رافه‌كان بووه‌ نه‌ك به‌شێوه‌یه‌كى یاسایى و بانكى، بۆیه‌ ئه‌سته‌مه‌ له‌م قۆناغه‌دا پاره‌ى بازرگانانى هه‌رێم بگه‌ڕێنرێته‌وه‌، پێویستى به‌رێگه‌ى سازان و رێككه‌وتن هه‌یه‌ له‌نێوان بازرگانه‌كان و لایه‌نى دووه‌م له‌ناو ئێراندا.

دواڕۆژ: بۆچى ناردنى نه‌وتى كه‌ركوك بۆ ئێران راگیرا؟ نازم ده‌باغ: ناتوانم له‌مباره‌یه‌وه‌ قسه‌ بكه‌م، چونكه‌ دڵنیانیم كه‌ راگیراوه‌ یان نا.

دواڕۆژ: هه‌ست به‌ ساردى ده‌كرێت له‌ په‌یوه‌ندییه‌كانى هه‌ولێر و تاران، بۆچى؟ نازم ده‌باغ: له‌هه‌ندێك قۆناغدا په‌یوه‌ندییه‌كان به‌هێزن، به‌ڵام له‌دواى ریفراندۆم كه‌ په‌یوه‌ندییه‌كانى هه‌ردولا خرایه‌ چوارچێوه‌ى په‌یوه‌ندییه‌كانى ده‌ره‌وه‌ى عێراق، تائێستاش هه‌رێم له‌رێگه‌ى به‌غداوه‌ په‌یوه‌ندى له‌گه‌ڵ ئێراندا هه‌یه‌، هیچ به‌رنامه‌یه‌ك-یش نییه‌ بۆ هاتنى وه‌فدى هه‌رێم بۆ تاران.

دواڕۆژ: كێشه‌ى به‌ره‌سمى ناساندنى چه‌ند ده‌روازه‌یه‌كى هه‌رێم كه‌ى چاره‌سه‌رده‌كرێت؟ ئایا ئه‌مساڵ ئێران ئاوى هه‌رێم ده‌گرێته‌وه‌؟ له‌باره‌ى ئه‌م دوو كێشه‌وه‌ چى كراوه‌؟ نازم ده‌باغ: هه‌موو ئه‌م كێشانه‌ په‌یوه‌ندى به‌ به‌غدا و تارانه‌وه‌ هه‌یه‌، ده‌روازه‌كانى هه‌رێم له‌گه‌ڵ به‌غدا به‌هاوبه‌شى به‌رێوه‌ده‌برێن، بۆ هه‌ر ده‌روازه‌یه‌كیش كه‌ بكرێته‌وه‌ پێویستى به‌ ره‌زامه‌ندى به‌غدا هه‌یه‌، هه‌رێمى كوردستان ده‌سه‌ڵاتى ئه‌وه‌ى نییه‌ به‌بێ به‌غدا هیچ رێكارێك بگرێته‌به‌ر، له‌باره‌ى كێشه‌ى گرتنه‌وه‌ى ئاو له‌لایه‌ن ئێرانه‌وه‌ تائێستا هیچ هه‌نگاوێك بۆ چاره‌سه‌رنه‌كراوه‌.

دواڕۆژ: كه‌واته‌ ئه‌گه‌ر چاره‌سه‌ر بۆ كێشه‌ى گرتنه‌وه‌ى ئاو نه‌دۆزرێته‌وه‌، ئێران ئه‌مساڵیش ئاو ده‌گرێته‌وه‌؟ نازم ده‌باغ: له‌ئێران نزیكه‌ى 20 به‌نداو له‌ ته‌واوبووندان، به‌تایبه‌ت وشكه‌ساڵى ساڵانى رابردوو، سه‌لمانى كه‌ پێویسته‌ هه‌موو وڵاتێك بیر له‌ خه‌زنكردنى ئاو بكاته‌وه‌، بۆیه‌ ئه‌مساڵ و ساڵانى تریش ئێران ئاوى هه‌رێمى كوردستان ده‌گرێته‌وه‌ و كه‌میده‌كاته‌وه‌.

دواڕۆژ: ئایا ڤیزا له‌نێوان عێراق و ئێراندا ده‌مێنێت؟ نازم ده‌باغ: به‌رنامه‌یه‌ك هه‌یه‌ له‌نێوان كۆمارى ئیسلامى ئێران و هه‌رێمى كوردستان، بۆ ئه‌و هاوڵاتییه‌ ئێرانییانه‌ى سه‌ردانى هه‌رێم ده‌كه‌ن ده‌توانن بۆ ماوه‌ى دوو هه‌فته‌ به‌بێ ڤیزا سه‌ردانى هه‌رێمى كوردستان بكه‌ن و بمێننه‌وه‌، دواتریش ده‌توانن ماوه‌كه‌ى درێژبكه‌نه‌وه‌، به‌ڵام به‌هۆى ئه‌وه‌ى داهاتێكى زۆر ده‌ست عێراق ده‌كه‌وێت له‌ رێگه‌ی سه‌ردانى هاووڵاتییانى ئێرانى بۆ مه‌زارگه‌ ئاینییه‌كان، بۆیه‌ پێناچێت ڤیزا لاببرێت.

 

پەیامێک بۆ هەموو ئەوانەی کۆمێنت دەنووسن

رێزم بۆ هەموو رادەربرینێک هەیە و رێز له دونیای ئازادی و بیر و هزر ده‌گرم

  پێم وایه ده‌کرێت به دیقه‌ت و وردبینییه‌کی زیاتره‌وه سه‌یری وتار و نووسراوه‌کان بکرێت و بخوێندرێته‌وه و به باشی له وشه‌و وته‌کان تێبگه‌ین. ئه‌وه‌ی له‌زار منه‌وه وتراوه، له وه‌ڵامی پرسیارێکدا بووه، وتوومه ئێران نیگه‌رانه، بەڵام بەندە وەکو کوردێک لە هەموو دەست تێوەردانێک و داگیرکاری و بوونی هێزی داگیرکەر لە کوردستان نەک نیگەرانم بەڵکو دژی وەستاوم و خەباتیشم بۆ کردووە و دەیکەم. رادەربرینی ئێمە بۆ پارە و پلە و پایە نیە بەڵکو راستی ئەو بیرو هزرەیە کە لەدەرونم دایە. رابردوو وه ئایندەش دەری دەخات کێ نوێنەرە و کێ کاسەلێسە...له بیریشمان نه‌چێت دونیای دیپلۆماسی و په‌یوه‌ندی سیاسی زۆر جیاوازه له‌ بواره‌کانی دوور له به‌رپرسایه‌تی.

مردن بۆ دوژمنان و پولپەرستان و بۆ ئەوانەی لە پێناو پلەوپایە و پارە خزمەت دەکەن....

نازم دەباغ لەگەڵ نوێنەر و بەرپرسی نووسینگەی ڕەوتی ئەلحەکیمەی نیشتمانی عێراق کۆبۆوە

"نازم دەباغ" نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران، لەگەڵ سەید "زەرغام حوسێنی" نوێنەر و بەرپرسی نووسینگەی ڕەوتی ئەلحەکیمەی نیشتمانی عێراق لە تاران دیداریی کرد. 

 سەید "زەرغام حوسێنی" نوێنەر و بەرپرسی نووسینگەی ڕەوتی ئەلحەکیمەی نیشتمانی عێراق لە تاران (تیار الحکمە الوتنی العراقی) سەر بە سەید "عەمار ئەلحەکیم"، رۆژی سێشەمە 5/2/2019 سەردانی نووسینگەی نوێنەرایەتی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە وڵاتی ئێرانی کرد و لە لایەن "نازم دەباغ" نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران و "هیوا ڕەسووڵ" پێشوازیی لێکرا. 

 سەید "زەرغام حوسێنی" خۆشحاڵی خۆی بە سەردانی نوێنەرایەتی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە ٍشاری تاران، دەربڕیی و باسی لە ڕۆڵی مێژویی بنەماڵەی خوالێخۆشبوو ئەلحەکیم و هەروەها ڕەوتی سەید "عەمار ئەلحەکیم" لە پشتیوانیکردنی دامەزراندنی عێراقی نوێی و پشتیوانی لە مافەکانی کورد کرد و دڵنیاییدا بە تایبەت ڕەوتی ئەلحەکیمە هەمیشە لەگەڵ هەموو پارت و ڕێکخراوەکانی عێراق لە ئێران ئامادەی هاوکاریی بن.    

 لە بەشێکی دیکەی ئەم دانیشتنەدا، نوێنەر و بەرپرسی نووسینگەی ڕەوتی ئەلحەکیمەی نیشتمانی عێراق لە تاران، دڵنیاییدا وەکوو هەمیشە بۆ هاوکاریی و پشتیوانیی و کاری هاوبەش ئامادەن و پێشنیاریی کرد کە هەوڵ بدرێت زوو زوو لەم جۆرە دیدارانە ئەنجام بدرێت و بۆ دیداری نێوان هەموو لایەنەکان فراوان بکرێت.    

 لە درێژەی ئەم دیدارەدا "نازم دەباغ" نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران، دڵنیاییدا کە ئەم جۆرە چاوپێکەوتن و هاوکاریانە بەردەوام بێت.

 نەوا-كاروان مەحمود // نوێنەری حكومەتی هەرێمی كوردستان لە تاران رایدەگەیەنێت، بڕیارە رۆژی دووشەممەی داهاتوو ئاڵو گۆڕی ئەو زیندانیانەی ماوەی سزاكەیان كۆتایی نەهاتووەو داوای گەڕانەوە بۆ وڵاتەكەی خۆیان دەكەن، لەنێوان هەرێمی كوردستان و كۆماری ئیسلامی ئێران ئەنجامبدرێت.

لەوبارەیەوە نازم عومەر دەباغ نوێنەری حكومەتی هەرێمی كوردستان لە تاران بە رادیۆ نەوای راگەیاند، "بڕیارە رۆژی دووشەممەی داهاتوو ئاڵوگۆڕی زیندانیان "ئەوانەی دەیانەوێت بگەڕێنەوە بۆ وڵاتی خۆیان بۆ تەواوكردنی ماوەی سزاكەیان" لەنێوان هەرێمی كوردستان و كۆماری ئیسلامی ئێران ئەنجامبدرێت، ژمارەی ئەو زیندانیانەی كۆماری ئیسلامی ئێران كە لە هەرێمی كوردستانن نزیكەی 130 كەس دەبن ماوەی سزاكەیان كۆتایی نەهاتووەو تائێستاش ئەنجامی كۆتایی رانەگەیەنراوە چەندیان دەیانەوێت بگەڕێنەوە بۆ ئێران".
وتیشی: "بەپێی زانیارییەكان ئاڵوگۆڕەكە لە مەزری حاجی ئۆمەران ئەنجامدەدرێت و تائێستاش هیچ گرفتێك لەبەردەم ئەو پرسە دروست نەبووەو هیوادارین بەسەركەوتوویی ئاڵوگۆڕەكە ئەنجامبدرێت".

 

 

https://www.radionawa.com/Ku/all-detail.aspx?jimare=14308

 

نازم ده‌باغ: ئێران نیگه‌رانه‌ له‌ بوونی هێزی سه‌ربازی ئه‌مریكا له‌ هه‌رێم‌و عێراق

په‌یام// نوێنه‌ری حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان له‌ كۆماری ئیسلامیی ئێران، باس له‌ نیگه‌رانییه‌كانی‌ تاران سه‌باره‌ت به‌ ده‌نگۆی‌ زیادكردنی‌ هێزه‌كانی‌ ئه‌مریكا و زیادكردنی‌ بنكه‌ سه‌ربازییه‌كانی‌ له‌ناو خاكی‌ هه‌رێم و عێراقدا ده‌كات، دڵنیاییش ده‌دات، هیچ بنكه‌یه‌كی فه‌رمی ئه‌مریكا له‌ هه‌رێمی كوردستان و عێراق نه‌كراوه‌ته‌وه‌.

 
نازام ده‌باغ نوێنه‌ری‌ هه‌رێم له‌ كۆماری‌ ئیسلامی‌ ئێران رایده‌گه‌یه‌نێت،  به‌دڵنیاییه‌وه‌ ئێران نیگه‌رانه‌ له‌سه‌ر ئه‌و هه‌واڵ و ده‌نگوباسانه‌ی كه‌ سوپای ئه‌مریكا روو بكاته‌ عێراق و هه‌رێمی كوردستان، به‌ڵام ئه‌وه‌ی كه‌ ئێمه‌ پێی ئاگادارین هیچ بنكه‌یه‌كی فه‌رمی به‌ناوی ئه‌مریكا له‌ هه‌رێمی كوردستان و عێراق نه‌كراوه‌ته‌وه‌، جگه‌ له‌و بنكانه‌ی كه‌ بۆ شه‌ڕی داعش هه‌بوون و بنكه‌كانیشی شوێنی تایبه‌ت نه‌بووه‌ به‌ڵكو پایه‌گا و بنكه‌ی سوپای عێراق بووه‌، چه‌ند شوێنێكی پێشمه‌رگه‌ش هه‌بووه‌ كه‌ بۆ شه‌ڕی دژی داعش هاتوون".
 
هه‌روه‌ها وتیشی‌، هه‌رێمی كوردستان هه‌رچییه‌ك بكات پێویسته‌ له‌ چوارچێوه‌ی رێككه‌وتنی بڕیاری حكوومه‌تی ناوه‌ندی عێراق بێت".
 
http://www.payam.tv/drejey-hewal.aspx?id=50001&LinkID=1

 میدیای کۆمەڵی ئیسلامیی کوردستان، لە زاری نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە تاران کە لە سەر پشکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان لە پۆستەکەی دایە، نیگەرانیی کۆماری ئیسلامیی ئێرانی لە زیادکردنی هێزەکانی ئەمریکا لەناو خاکی هەرێمی کوردستان ڕاگەیاند.

 ماڵپەڕی (پەیام)ی کۆمەڵی ئیسلامی، لێدوانێکی نازم دەباغ، نوێنەری حکوومەتی هەرێمی کوردستانی لە تاران بڵاو کردەوە کە تێیدا ڕای گەیاندووە: ”ئێران نیگه‌رانه‌ له‌سه‌ر ئه‌و هه‌واڵ و ده‌نگوباسانه‌ی كه‌ سوپای ئه‌مریكا روو بكاته‌ عێراق و هه‌رێمی كوردستان“.

 ڕوونیشی کردووەتەوە کە ”ئه‌وه‌ی كه‌ ئێمه‌ پێی ئاگادارین“، هیچ بنكه‌یه‌كی فه‌رمی به‌ناوی ئه‌مریكا له‌ هه‌رێمی كوردستان و عێراق نه‌كراوه‌ته‌وه‌، جگه‌ له‌و بنكانه‌ی كه‌ بۆ شه‌ڕی داعش هه‌بوون و بنكه‌كانیش شوێنی تایبه‌ت نه‌بووه‌، به‌ڵكو پایه‌گا و بنكه‌ی سوپای عێراق بووه‌، لە چه‌ند شوێنێكی پێشمه‌رگه‌ش هه‌بوون كه‌ بۆ شه‌ڕی دژی داعش هاتوون.

 نازم دەباغ هەروەها جەختی کردۆتەوە: “هه‌رێمی كوردستان هه‌رچییه‌ك بكات، پێویسته‌ له‌ چوارچێوه‌ی رێككه‌وتنی بڕیاری حكوومه‌تی ناوه‌ندیی عێراق بێت".

 

http://www.basnews.com/index.php/so/news/kurdistan/497288

 

نازم دەباغ: دەبێت ھەرێم رەچاوی جوگرافیا و مێژووی لەگەڵ ئێران بكات

 شارپرێس:

نازم دەباغ نوێنەری حكوومەتی ھەرێمی كوردستان لە كۆماری ئیسلامی ئێران رایگەیاند، ئێران ھەمیشە لە ھەوڵدایە تا پەیوەندییەكی باشی لەگەڵ عێراق و ھەرێمی كوردستان هەبێت، جەختیشیكردەوە، كە دەبێت هەولێر رەچاوی جوگرافیاو مێژووەكەی لەگەڵ ئێران بكات.

نازم دەباغ لەچاوپێكەوتنێكی لەگەڵ ئاژانسی ئانادۆڵ باس لە دوایین سەردانی وەزیری دەرەوەی ئێران، محەمەد جەواد زەریف بۆ ھەرێمی كوردستان و كاریگەری لەسەر پەیوەندییەكانی ھەردوولا، ململانێ و گەمارۆ ئابوورییەكانی ئەمریكا لەسەر ئێران و كاردانەوەكانی لەسەر ھەرێمی كوردستان، گوشاری ئەمریكا لەسەر ھەرێم بۆ پچڕاندنی پەیوەندییەكان لەگەڵ ئێران، زیادكردنی ژمارەی سەربازانی ئەمریكا لە ھەرێمی كوردستان و نیگەرانییەكانی تاران دەكات.

نازم دەباغ سەرەتا لە بارەی ئامانجی دوایین سەردانی وەزیری دەرەوەی ئێران، محەمەد جەواد زەریف بۆ ھەرێمی كوردستان و دیدار و كۆبونەوەكانی، ھەروەھا قەبارەی ئاڵوگۆڕی بازرگانی نێوان ھەردوولا قسەی كرد و وتی: "وەزیری دەرەوەی ئێران جاری یەكەمی نییە سەردانی ھەرێمی كوردستان بكات، جگە لەو بەرپرسانی تریش سەردانیان كردووە، بەڵام ئەم سەردانەی وەزیری دەرەوەی ئێران مانایەكی تر دەبەخشێت كە ئەویش لە لایەك بۆ یەكەمجارە دوای راپرسی سەردانی ھەرێم دەكات. لە لایەكی تریشەوە دوابەدوای سەردانی وەزیری دەرەوە و وەزیری گەنجینەی ئەمریكا دێت بۆ ھەرێمی كوردستان، بۆیە پەیامی ئەوە بە خۆیەوە دەگرێت كە ئێران ھەمیشە لە ھەوڵدایە تا پەیوەندیەكی باشی ھەبێت بە عێراق و ھەرێمی كوردستانەوە".

نازم دەباغ ھەروەھا وتی: "دەكرێت ئەم سەردانە ببەستینەوە بە پەیوەندییەكانی پێشووی حكوومەتی ھەرێم و بەردەوامبوون و بەھێزكردنی ئەو پەیوەندییانە كە لە بەشێكی بنەڕەتیدا باری گەشەپێدانی چالاكی بازرگانی و ئابوورییە كە بە دڵنیایییەوە ئەگەر زیاتریش نەبێت كەم نابێت لە ئایندەوە، ھەرچەندە جارێك زووە باس لە بەرەو پێشەوەچوون بكەین".

نوێنەری حكوومەتی ھەرێم لە ئێران لە بارەی قەبارەی ئاڵوگۆڕی بازرگانی نێوان ھەردوولا وتی: "ئێران پێشبینی دەكات قەبارەی ئاڵوگۆڕی بازرگانی لەگەڵ ھەرێم بگاتە سەرووی هەشت ملیار دۆلار لە كاتێكدا تا ئێستا لە سێ ملیار و ٥٠٠ ملیۆن دۆلار تێپەڕنەبووە لە ساڵێكدا".

لەگەڵ چڕبوونەوەی ململانێیەكانی نێوان ئەمریكا و ئێران لە ناوچەكە و زیاتربوونی گوشارەكانی ئەمریكا لەسەر ئێران، پێویستە ھەرێمی كوردستان چۆن مامەڵە بكات لەم نێوەندەدا و بەرژەوەندییەكانی خۆی چۆن بپارێزێت؟ نوێنەری حكوومەتی ھەرێمی كوردستان لە كۆماری ئیسلامی ئێران، لەوەڵامدا دەڵێت "دەبێت ھەرێمی كوردستان لەچوارچێوەی عێراق و بڕیارەكانی عێراق دەربارەی پابەندبوون بەو ململانێیانەی ئەمریكا و ئێران ھەیانە، ئەوان ھەر وەك چۆن لە پرۆسەی راپرسی لەبەر بەرژەوەندییەكانی خۆیان پشتیان لە كورد كرد، ھەرێمی كوردستانیش دەبێت رەچاوی ئەم جوگرافیا و مێژووە ھاوبەشە بكات كە لە ناوچەكە لەگەڵ دراوسێیەكانیدا ھەی بووە و ھەیەتی".

نوێنەرەكەی حكوومەتی ھەرێم لە بارەی ئامانجی ھەوڵەكانی ئێران بۆ كردنەوەی ژمارەیەكی زیاتری دەروازە سنوورییەكانی خۆی لەگەڵ ھەرێمی كوردستان گوتی: "كردنەوەی زیاتری دەروازە سنوورییەكان بە شێوەی فەرمی كارێكی تازە نییە و ھەر ساڵ لە رابردووشدا ھاتۆتە پێش، بەڵام چاوەڕێی بڕیاری ھەرێم و عێراق بووە، چونكە ئەو مەرزانە چالاكی پیلەوەری ھەر لێكراوە، ئەمرۆ جارێكی تر داوا دەكرێت بكرێتە فەرمی و چاوەڕێی بەغدا دەكەن".

لە وەڵامی پرسیاری ئەوەی ئەوان وەك نوێنەرایەتی حكوومەتی ھەرێم لە تاران ئاگاداریان لە ھیچ گوشار و داواكارییەكی ئەمریكا ھەیە لەسەر ھەرێمی كوردستان بۆ راگرتنی پەیوەندییە بازرگانییەكانیان لەگەڵ ئێران، نازم دەباغ گوتی: "ئێمە ئاگادار نین، چونكە كار بەندە بە ئێرانە، بەڵام بەپێی تێگەیشتنی رووداوەكان سەردانەكان دڵنیایی دەدات كە ئەمریكا لە پێناو بەدەستھێنانی سەركەوتن دەبێت فشار بخاتە سەر ھەرێم و عێراق و ئەورووپا و وڵاتانی تر".

سەبارەت بە ئێران و نیگەرانی لەبارەی ھەوڵەكانی ئەمریكا بۆ زیادكردنی ژمارەی سەربازانی خۆی و بنكە سەربازییەكانی لە ھەرێمی كوردستان و عێراق و كاردانەوەكانی بەرامبەر حكوومەتی ھەرێم، نوێنەری ھەرێم لەو بارەیەشەوە گوتی: "بەدڵنیاییەوە ئێران نیگەرانە لەسەر ئەو ھەواڵ و دەنگوباسانەی كە سوپای ئەمریكا روو بكاتە عێراق و ھەرێمی كوردستان، بەڵام ئەوەی كە ئێمە پێی ئاگادارین ھیچ بنكەیەكی فەرمی بەناوی ئەمریكا لە ھەرێمی كوردستان و عێراق نەكراوەتەوە، جگە لەو بنكانەی كە بۆ شەڕی داعش ھەبوون و بنكەكانیشی شوێنی تایبەت نەبووە بەڵكو پایەگا و بنكەی سوپای عێراق بووە، چەند شوێنێكی پێشمەرگەش ھەبووە كە بۆ شەڕی دژی داعش ھاتوون".

ئەو وتی: "ھەرێمی كوردستان ھەرچییەك بكات پێویستە لە چوارچێوەی رێككەوتنی بڕیاری حكوومەتی ناوەندی عێراق بێت".

 

 بڕیارە لەكۆتای مانگی داهاتوودا ژمارەیەك زیندانیكراوی ئێرانی كە لە هەرێمی كوردستان حوكمدراون رادەستی ئێران بكرێن و نوێنەری حكومەتی هەرێمیش لەو ووڵاتە دەڵێت: تائێستا هیچ زیندانییەكی خەڵكی كوردستان داواكاری لەبارەی تەواوكردنی حوكمەكەی لەهەرێم نەكردووە.

 نازم دەباغ نوێنەری حكومەتی هەرێم لەكۆماری ئیسلامی ئێران بەSNNی راگەیاند:بڕیارە 22ی 2ی2019 ئاڵوگۆڕی زیندانیان لەنێوان هەرێم ووڵاتی ئێران ئەنجامبدرێت.
 
نوێنەری حكومەتی هەرێم لە ئێران رونیشیكردەوە،"ئاڵوگۆڕەكە بەشێوەیەكە ئەو زیندانیانەی خەڵكی ئێرانن و لەهەرێم زیندانی كراون، هەرێم ئەو زیندانیانە دەنێرتەوە بۆ گرتوخانەكانی ئێران تاوەكو لەوڵاتی خۆیان ماوەی حوكمەكەیان تەواو بكەن، بەڵام تائێستا هیچ زیندانییەكی خەڵكی كوردستان كە لەئێران زیندانی كرابێت داواكاری لەبارەی تەواوكردنی حوكمەكەی لەهەرێم نەكردووە، واتە لەئێستادا تەنها زیندانیانی ئێران لەهەرێمەوە دەنێردرێنەوە".

 

دیمانەی ئاژانسی ئانادۆڵو لەگەڵ نوێنەری حکوومەتی ھەرێم لە ئێران

نوێنەری حکوومەتی ھەرێمی کوردستان لە کۆماری ئیسلامی ئێران، نازم دەباغ: "ئێران ھەمیشە لە ھەوڵدایە تا پەیوەنديیەکی باشی ھەبێت بە عێراق و ھەرێمی کوردستانەوە"

سلێمانی ـ AA

نوێنەری حکوومەتی ھەرێمی کوردستان لە کۆماری ئیسلامی ئێران، نازم دەباغ لە دیمانەیەکی ئاژانسی ئانادۆڵو باس لە دوایین سەردانی وەزیری دەرەوەی ئێران، محەمەد جەواد زەریف بۆ ھەرێمی کوردستان و کاریگەری لەسەر پەیوەندییەکانی ھەردوولا، ململانێ و گەمارۆ ئابوورییەکانی ئەمریکا لەسەر ئێران و کاردانەوەکانی لەسەر ھەرێمی کوردستان، گوشاری ئەمریکا لەسەر ھەرێم بۆ پچڕاندنی پەیوەندییەکان لەگەڵ ئێران، زیادکردنی ژمارەی سەربازانی ئەمریکا لە ھەرێمی کوردستان و نیگەرانییەکانی تاران دەکات.

نازم دەباغ سەرەتا لە بارەی ئامانجی دوایین سەردانی وەزیری دەرەوەی ئێران، محەمەد جەواد زەریف بۆ ھەرێمی کوردستان و دیدار و کۆبونەوەکانی، ھەروەھا قەبارەی ئاڵوگۆڕی بازرگانی نێوان ھەردوولا قسەی کرد و گوتی: "وەزیری دەرەوەی ئێران جاری یەکەمی نییە سەردانی ھەرێمی کوردستان بکات، جگە لەو بەرپرسانی تریش سەردانیان کردووە، بەڵام ئەم سەردانەی وەزیری دەرەوەی ئێران مانایەکی تر دەبەخشێت کە ئەویش لە لایەک بۆ یەکەمجارە دوای راپرسی سەردانی ھەرێم دەکات. لە لایەکی تریشەوە دوابەدوای سەردانی وەزیری دەرەوە و وەزیری گەنجینەی ئەمریکا دێت بۆ ھەرێمی کوردستان، بۆیە پەیامی ئەوە بە خۆیەوە دەگرێت کە ئێران ھەمیشە لە ھەوڵدایە تا پەیوەندیەکی باشی ھەبێت بە عێراق و ھەرێمی کوردستانەوە".

نازم دەباغ ھەروەھا گوتی: "دەکرێت ئەم سەردانە ببەستینەوە بە پەیوەندییەکانی پێشووی حکوومەتی ھەرێم و بەردەوامبوون و بەھێزکردنی ئەو پەیوەندییانە کە لە بەشێکی بنەڕەتیدا باری گەشەپێدانی چالاکی بازرگانی و ئابوورییە کە بە دڵنیایییەوە ئەگەر زیاتریش نەبێت کەم نابێت لە ئایندەوە، ھەرچەندە جارێک زووە باس لە بەرەو پێشەوەچوون بکەین".

نوێنەری حکوومەتی ھەرێم لە ئێران لە بارەی قەبارەی ئاڵوگۆڕی بازرگانی نێوان ھەردوولا گوتی: "ئێران پێشبینی دەکات قەبارەی ئاڵوگۆڕی بازرگانی لەگەڵ ھەرێم بگاتە سەرووی هەشت ملیار دۆلار لە کاتێکدا تا ئێستا لە سێ ملیار و ٥٠٠ ملیۆن دۆلار تێپەڕنەبووە لە ساڵێکدا".

لەگەڵ چڕبوونەوەی ململانێیەکانی نێوان ئەمریکا و ئێران لە ناوچەکە و زیاتربوونی گوشارەکانی ئەمریکا لەسەر ئێران، پێویستە ھەرێمی کوردستان چۆن مامەڵە بکات لەم نێوەندەدا و بەرژەوەندییەکانی خۆی چۆن بپارێزێت؟

نوێنەری حکوومەتی ھەرێمی کوردستان لە کۆماری ئیسلامی ئێران، نازم دەباغ لە وەڵامدا دەڵێت "دەبێت ھەرێمی کوردستان لە چوارچێوەی عێراق و بڕیارەکانی عێراق دەربارەی پابەندبوون بەو ململانێیانەی ئەمریکا و ئێران ھەیانە، ئەوان ھەر وەک چۆن لە پرۆسەی راپرسی لەبەر بەرژەوەندییەکانی خۆیان پشتیان لە کورد کرد، ھەرێمی کوردستانیش دەبێت رەچاوی ئەم جوگرافیا و مێژووە ھاوبەشە بکات کە لە ناوچەکە لەگەڵ دراوسێیەکانیدا ھەی بووە و ھەیەتی".

نوێنەرەکەی حکوومەتی ھەرێم لە بارەی ئامانجی ھەوڵەکانی ئێران بۆ کردنەوەی ژمارەیەکی زیاتری دەروازە سنوورییەکانی خۆی لەگەڵ ھەرێمی کوردستان گوتی: "کردنەوەی زیاتری دەروازە سنوورییەکان بە شێوەی فەرمی کارێکی تازە نییە و ھەر ساڵ لە رابردووشدا ھاتۆتە پێش، بەڵام چاوەڕێی بڕیاری ھەرێم و عێراق بووە، چونکە ئەو مەرزانە چالاکی پیلەوەری ھەر لێکراوە، ئەمرۆ جارێکی تر داوا دەکرێت بکرێتە فەرمی و چاوەڕێی بەغدا دەکەن".

لە وەڵامی پرسیاری ئەوەی ئەوان وەک نوێنەرایەتی حکوومەتی ھەرێم لە تاران ئاگاداریان لە ھیچ گوشار و داواکارییەکی ئەمریکا ھەیە لەسەر ھەرێمی کوردستان بۆ راگرتنی پەیوەندییە بازرگانییەکانیان لەگەڵ ئێران، نازم دەباغ گوتی: "ئێمە ئاگادار نین، چونکە کار بەندە بە ئێرانە، بەڵام بەپێی تێگەیشتنی رووداوەکان سەردانەکان دڵنیایی دەدات کە ئەمریکا لە پێناو بەدەستھێنانی سەرکەوتن دەبێت فشار بخاتە سەر ھەرێم و عێراق و ئەورووپا و وڵاتانی تر".

سەبارەت بە ئێران و نیگەرانی لەبارەی ھەوڵەکانی ئەمریکا بۆ زیادکردنی ژمارەی سەربازانی خۆی و بنکە سەربازییەکانی لە ھەرێمی کوردستان و عێراق و کاردانەوەکانی بەرامبەر حکوومەتی ھەرێم، نوێنەری ھەرێم لەو بارەیەشەوە گوتی: "بەدڵنیاییەوە ئێران نیگەرانە لەسەر ئەو ھەواڵ و دەنگوباسانەی کە سوپای ئەمریکا روو بکاتە عێراق و ھەرێمی کوردستان، بەڵام ئەوەی کە ئێمە پێی ئاگادارین ھیچ بنکەیەکی فەرمی بەناوی ئەمریکا لە ھەرێمی کوردستان و عێراق نەکراوەتەوە، جگە لەو بنکانەی کە بۆ شەڕی داعش ھەبوون و بنکەکانیشی شوێنی تایبەت نەبووە بەڵکو پایەگا و بنکەی سوپای عێراق بووە، چەند شوێنێکی پێشمەرگەش ھەبووە کە بۆ شەڕی دژی داعش ھاتوون".

ئەو گوتی: "ھەرێمی کوردستان ھەرچییەک بکات پێویستە لە چوارچێوەی رێککەوتنی بڕیاری حکوومەتی ناوەندی عێراق بێت".

 

 

 

زۆرینه‌یان له‌سه‌ر مادده‌ی هۆشبه‌ر ده‌ستگیر کراون

ئاژانس – شیروان محه‌مه‌د ئه‌مین

وا بڕیاره‌ له ‌سه‌ره‌تای مانگی ئایینده‌دا 130 زیندانیی ئێران ئازاد بکرێن که‌ زۆربه‌یان به‌ تۆمه‌تی مادده‌ی هۆشبه‌ر سزا دراون ئه‌وه‌ش له‌ به‌رامبه‌ر گواستنەوەی كه‌متر له‌ 20 زیندانیی هه‌رێم که‌ له‌ ئێران به‌ند کراون.

هه‌فته‌ی ڕابردوو نێچیرڤان بارزانی، سه‌رۆكوه‌زیرانی هه‌رێم و  محه‌مه‌د جه‌واد زه‌ریف، وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئێران له‌ هه‌ولێر کۆبوونه‌وه‌ و یه‌کێک له‌ ته‌وه‌ره‌کانی کۆبوونه‌وه‌که‌ بریتی بووه‌ له‌ ئازادکردنی 130 زیندانیی ئێران تا له‌ ئێران حوکمه‌کانیان ته‌واو بکه‌ن، هاوکات 20 زیندانیی هه‌رێمیش که‌ له‌ ئێران به‌ند کراون ده‌گه‌ڕێندرێنه‌وه‌ هه‌رێم.

نازم ده‌باغ، نوێنه‌ری حكومه‌تی هه‌رێم له‌ تاران بۆ ״ئاژانس״ وتی: ״به‌ ڕێککه‌وتنێک 130 زیندانیی ئێران که‌ له‌ هه‌رێمن ده‌گه‌ڕێندرێنه‌وه‌ و 20 زیندانیی هه‌رێمیش که‌ له‌ ئێرانن بۆ هه‌رێم ده‌گه‌ڕێندرێنه‌وه‌ و حوکمه‌کانیان له‌ وڵاته‌کانی خۆیان ته‌واو ده‌که‌ن.״

وتیشی: ״ڕێكکه‌وتنه‌كه‌ ئیمزا كراوه‌، به‌ڵام حكومه‌تی هه‌رێم ته‌نها یه‌ك مه‌رجی بۆ گه‌ڕاندنه‌وه‌ی زیندانیانی ئێران داناوه،‌ ئه‌ویش ئه‌وه‌یه‌ ئه‌گه‌ر بیه‌وێت بگه‌ڕێنه‌وه‌ بۆ ئێران ده‌بێت به‌ڵگه‌نامه‌یه‌ك واژۆ بكات، كه‌ له‌سه‌ر ڕه‌زامه‌ندیی خۆی ئه‌م بڕیاره‌ جێبه‌جێ ده‌كات.״

له‌ ساڵی ڕابردوودا 96 به‌ندكراوی ئێران و 6 به‌ندكراوی هه‌رێم ئاڵوگۆڕیان پێ كراوه‌.

دڵشاد فائیز، وته‌بێژی داواكاری گشتیی هه‌رێم بۆ ״ئاژانس״ وتی: ״سه‌رۆكی حكومه‌تی هه‌رێم به ‌پێی مه‌رسومی ده‌سه‌ڵاتی سه‌رۆكی هه‌رێم ده‌سه‌ڵاتی لێبووردن و گواستنه‌وه‌ی به‌ندكراوانی هه‌یه‌، هه‌روه‌ها ده‌توانێت  ده‌‌سه‌ڵاته‌كه‌ بگوازێته‌وه‌ بۆ وه‌زاره‌تی داد.״

به‌پێی یاسای ژماره‌ 10ی ساڵی 2018 تایبه‌ت به‌ دابه‌شكردنی ده‌سه‌ڵاته‌كانی سه‌رۆكی هه‌رێم، ده‌سه‌ڵاتی لێبووردنی تایبه‌ت دراوه‌ به‌ سه‌رۆكی حكومه‌تی هه‌رێم.

ئه‌بووبه‌کر هه‌ڵه‌دنی، په‌رله‌مانتاری په‌رله‌مانی کوردستان، به‌ ״ئاژانس״ی ڕاگه‌یاند، گه‌ڕاندنه‌وه‌ی به‌ندكراوان كارێكی باشه‌ بۆ كه‌مكردنه‌وه‌ی بارگرانیی هه‌رێم له‌ ڕووی دابینكردنی خه‌رجییه‌وه.

وتیشی: ״زۆرینه‌ی ئه‌و زیندانیکراوانه‌ی ئێران که‌ له‌ هه‌رێم ده‌ستبه‌سه‌رن  به‌هۆی مادده‌ی هۆشبه‌ر ده‌ستگیر كراون، به‌ڵام تا ئیستا كه‌متر له‌ 20 به‌ندكراوی هه‌رێم له‌ ئیران هه‌یه‌.״

ساڵی 2012 په‌رله‌مانی عێراق ڕێککه‌وتننامه‌ی ئاڵوگۆڕی به‌ندییه‌کانی بۆ ئێران په‌سه‌ند کرد.

 حاكم شێخ له‌تیف، شاره‌زا له‌ بواری ده‌ستووری، بۆ ״ئاژانس״ وتی: ״به‌پێی یاسا بڕیاری گواستنه‌وه‌ی به‌ندییه‌كان بۆ ئێران كارێكی فیدڕاڵییه‌ و له‌ ڕێککه‌وتنه‌که‌دا باس له‌وه‌ کراوه‌ ڕێککه‌وتنه‌که‌ له‌نێوان حکومه‌تی عێراق و ئێران ده‌بێت.״

پەڕەى 5 لەکۆى 138 پەڕەدا

بە دوا چوون لە تۆڕە کۆمەڵایەتییە کان

راپۆرتە پڕ بینەرەکان

حالت های رنگی